عراقچی: غنیسازی را کنار نخواهیم گذاشت
اظهارات عراقچی در مصاحبه با شبکه سی بی اس، درباره مذاکرات با آمریکا.
مصاحبه عباس عراقچی وزیر امور خارجه با شبکه سی بی اس:
مجری: آیا فکر میکنید رئیسجمهور ترامپ قصد دارد به ایران حمله کند یا از این تهدید بهعنوان اهرم فشار استفاده میکند؟
عراقچی: من نمیتوانم قضاوت کنم، اما یک واقعیت وجود دارد و آن این است که اگر بخواهند برای برنامه هستهای صلحآمیز ایران راهحلی پیدا کنند، تنها راه آن دیپلماسی است. ما این را در گذشته ثابت کردهایم و معتقدم هنوز هم شانس خوبی برای رسیدن به یک راهحل دیپلماتیک وجود دارد؛ راهحلی که بر پایه یک بازی برد-برد باشد و در دسترس ما قرار دارد. بنابراین نیازی به هیچگونه افزایش توان نظامی نیست و تقویت نظامی نمیتواند کمکی بکند و نمیتواند ما را تحت فشار قرار دهد.
مجری: شما روز جمعه گفتید که ظرف دو تا سه روز پیشنویس پیشنهادی ارائه خواهید داد. آیا تأیید رهبر معظم را برای آن پیشنهاد گرفتهاید؟ و اگر چنین است، چه زمانی آن را به فرستاده، استیو ویتکاف، ارائه خواهید کرد؟
عراقچی: ما هنوز در حال کار روی آن هستیم و تلاش میکنیم آن را بهگونهای تنظیم کنیم که شامل عناصری باشد که بتواند نگرانیها و منافع هر دو طرف را در نظر بگیرد. روی این عناصر کار میکنیم و معتقدم وقتی احتمالاً این پنجشنبه دوباره در ژنو دیدار کنیم، بتوانیم روی آن عناصر کار کرده، متن خوبی آماده کنیم و به یک توافق سریع برسیم. این برداشت من است. آن را کاملاً ممکن میدانم
مجری: پس شما دیدار با استیو ویتکاف را برای پنجشنبه در ژنو تأیید میکنید، اما رهبری شما هنوز این پیشنهاد را تأیید نکرده است. درست است؟
عراقچی: این دو موضوع جداگانه هستند. ما البته به مذاکرات خود ادامه میدهیم. همزمان روی عناصر یک توافق و پیشنویس متن نیز کار میکنیم. بنابراین امیدوارم وقتی به آنجا برسیم، آماده گفتوگو و مذاکره بر اساس آن پیشنویسها باشیم.
مجری: اجازه بدهید این را بپرسم. شما در دولت اوباما به مذاکره درباره توافق هستهای ۲۰۱۵ کمک کردید. این توافق با ترامپ چه تفاوتی با آن توافق خواهد داشت؟
عراقچی: ده سال گذشته و شرایط جدیدی به وجود آمده است. برنامه هستهای ما از نظر فناوری پیشرفت کرده و نسبت به آن زمان بسیار پیشرفتهتر شده است. همچنین تحریمها و فشارها بیشتر شدهاند. بنابراین معتقدم توافقی بهتر از برجام یا توافق هستهای ۲۰۱۵ امکانپذیر است و میتواند عناصری داشته باشد که بسیار بهتر از توافق قبلی باشد.
مجری: مثلاً چه عناصری؟
عراقچی: همانطور که گفتید، من تجربه آن توافق را دارم و در مذاکره آن نقش داشتم. وارد جزئیات بسیار زیادی شدیم، اما فکر میکنم اکنون نیازی به آن همه جزئیات نیست. میتوانیم بر سر اصول و مسائل اساسی به توافق برسیم و اطمینان حاصل کنیم که برنامه هستهای ایران صلحآمیز است و برای همیشه صلحآمیز خواهد ماند، و در عین حال تحریمهای بیشتری نیز برداشته شود
مجری: شما همچنان میگویید که برنامه هستهایتان صلحآمیز است، اما میدانید که در سراسر جهان، از جمله در کنگره ایالات متحده، تردیدهای زیادی وجود دارد. بر رئیسجمهور ترامپ از داخل حزب خودش فشار وارد میشود. ۵۲ سناتور جمهوریخواه و ۱۷۷ نماینده جمهوریخواه مجلس از او خواستهاند که بر «صفر غنیسازی» و برچیدن کامل برنامه هستهای شما اصرار کند.
چرا رئیسجمهور ترامپ باید حتی اجازه کوچکترین میزان غنیسازی را به ایران بدهد؟
عراقچی: اول از همه، غنیسازی حق ماست. ما عضو پیمان عدم اشاعه سلاحهای هستهای (NPT) هستیم و کاملاً حق داریم از انرژی هستهای صلحآمیز، از جمله غنیسازی، بهرهمند شویم. اینکه چگونه از این حق استفاده کنیم، موضوعی است که صرفاً به خود ما مربوط میشود.
غنیسازی بخش حساسی از مذاکرات ماست. تیم آمریکایی موضع ما را میداند و ما نیز موضع آنها را میدانیم و نگرانیهای خود را با یکدیگر در میان گذاشتهایم. فکر میکنم راهحلی قابل دستیابی است، اما قرار نیست از طریق رسانهها مذاکره کنم.
مجری: درک میکنم، اما ما اظهارات بسیار علنی رئیسجمهور را دیدهایم که گفته «هیچ غنیسازیای» و این خط قرمز است. شما میگویید این حق شماست، اما میتوانید اورانیوم غنیشده را از جای دیگری خریداری کنید. این را میدانید و قبلاً هم این کار را کردهاید. آیا اصرار بر حق غنیسازی در خاک ایران، با توجه به شرایط فعلی، واقعاً ارزش این ریسک را دارد؟ شما با احتمال تخریب کشور و نظامتان روبهرو هستید، با توجه به نوع آرایش نظامی که شاهد آن هستیم.
عراقچی: فکر میکنم ما بهعنوان یک کشور مستقل، کاملاً حق داریم خودمان و برای خودمان تصمیم بگیریم. این فناوری را خودمان و توسط دانشمندانمان توسعه دادهایم و برای ما بسیار ارزشمند است، زیرا هزینه سنگینی برای آن پرداخت کردهایم. دستکم ۲۰ سال تحت تحریم بودهایم، دانشمندانمان را از دست دادهایم و حتی بهخاطر آن وارد جنگ شدهایم. بنابراین این موضوع اکنون مسئله عزت و غرور ملی ایرانیان است و ما آن را کنار نخواهیم گذاشت.
هیچ دلیل حقوقی برای انجام چنین کاری وجود ندارد، در حالی که همه چیز صلحآمیز است، همه فعالیتها تحت نظارت آژانس قرار دارد، و ما در گذشته توافقی داشتیم که کاملاً به آن پایبند ماندیم، و این ایالات متحده بود که بدون توجیه از آن خارج شد. ما عضو متعهد پیمان NPT هستیم. میخواهیم از حق خود استفاده کنیم و آن را اعمال کنیم.
مجری: شما درباره موضوع هستهای صحبت میکنید. شما در حال حاضر فقط یک توافق هستهای پیشنهاد میدهید، زیرا وزیر روبیو گفته است هر توافق معناداری باید شامل موشکهای بالستیک و حمایت شما از نیروهای نیابتی در منطقه نیز باشد.
عراقچی: در حال حاضر ما فقط درباره موضوع هستهای مذاکره میکنیم و موضوع دیگری مطرح نیست.
مجری: آیا حاضر هستید به بازرسان تسلیحاتی اجازه دسترسی نامحدود به تأسیسات هستهای خود بدهید و بازرسان آمریکایی نیز در میان آنها حضور داشته باشند؟
عراقچی: ما عضو متعهد معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای هستیم و با آژانس بینالمللی انرژی اتمی توافقنامه پادمان داریم و آمادهایم طبق مقررات پادمان، بهطور کامل با آژانس همکاری کنیم. همچنین ممکن است برخی شرایط، پروتکل الحاقی به پادمان معاهده را بپذیریم. فکر میکنم یک سازوکار راستیآزمایی و نظارت کامل قابل قبول است و میتواند اجرا شود.
